Hostel terapeutyczny

Po ustąpieniu lub zmniejszeniu objawów choroby, pacjent jak najszybciej powinien opuścić szpital psychiatryczny i otrzymać leczenie i wsparcie w swoim środowisku. U wielu osób z doświadczeniem poważnego kryzysu psychicznego, na tym etapie choroby i podczas dochodzenia do zdrowia, podstawowa opieka ambulatoryjna nie wystarcza. Wskazana jest wtedy intensyfikacja oddziaływań w oddziale dziennym, zespole leczenia środowiskowego lub w hostelu. Dla osób po kryzysie psychotycznym hostel może być istotnym elementem oferty terapeutycznej w drodze do zdrowienia.

O ile inne formy oddziaływań środowiskowych są, choć małej ilości, dostępne dla pacjentów, to widoczny jest istotny brak hosteli i mieszkań chronionych dla osób po przebytej psychozie. Narodowy Program Ochrony Zdrowia Psychicznego przewiduje 0,2 miejsca hotelowe na 10 tys. mieszkańców, tworząc nasz hostel chcemy zapełnić wyraźną lukę w województwie mazowieckim.

Hostele terapeutyczne to miejsca terapii i zamieszkania pacjentów pod opieką profesjonalistów. Oddziaływania terapeutyczne koncentrują się na pomocy podopiecznym w odzyskiwaniu zachwianej po psychozie równowagi, poprawie ich samooceny, zwiększeniu poczucia sprawczości i wpływu na własne życie. Celem tych oddziaływań jest wsparcie w powrocie do realizacji celów rozwojowych. Zdarza się, że z różnych powodów, nie jest to możliwe w środowisku rodzinnym, bo mimo najlepszych chęci nie sprzyja ono zdrowieniu. Pacjent potrzebuje adekwatnego dla etapu choroby wsparcia i adekwatnej mobilizacji, grupy odniesienia i możliwości pracy na miarę swoich aktualnych możliwości.

Choroba często infantylizuje relacje w rodzinie, nawet osoba samodzielna przed zachorowaniem - w psychozie czuje się bezradna i staje się zależna od innych. Rodzinie czasem trudno zrezygnować z funkcji opiekuna i kontrolera. Z kolei, pojawiające się ze strony bliskich, nieadekwatne oczekiwania od chorego aby szybko po ustąpieniu objawów psychozy wrócił do pełnej aktywności, mogą rodzić napięcie i zakłócać proces dochodzenia do zdrowia. Proces zdrowienia może trwać od kilku miesięcy do kilku lat, a pacjent i jego bliscy potrzebują wtedy zwykle profesjonalnej pomocy.

W naszym hostelu chcemy proponować działania mające zapobiegać inwalidyzacji osób po kryzysie psychotycznym, sprawiać aby młodzi ludzie nie przechodzili na renty i ich okresowa niepełnosprawność kończyła się pomyślnie powrotem do, chwilowo zarzuconych, zadań życiowych.

Klientami hostelu terapeutycznego będą pacjenci po kryzysie psychotycznym, od 20 do 35 roku życia, w stabilnym stanie psychicznym, zdolni do względnej aktywności, skierowani z PZP, szpitali psychiatrycznych, OPS i zgłaszający się sami. Przyjęcie odbywać się będzie po wstępnej konsultacji obejmującej ocenę stanu psychicznego, sytuacji rodzinnej i zawodowej. Do kryteriów wykluczających należy uzależnienie i zażywanie substancji psychoaktywnych (alkohol i narkotyki). Przy kwalifikacji pacjent podpisze kontrakt terapeutyczny i ustalane będą indywidualne cele pobytu klienta w hostelu.

W hostelu zajmować się chcemy wczesną rehabilitacją pacjentów po kryzysie psychotycznym, planujemy towarzyszyć i pomagać w umacnianiu w zdrowieniu, pomagać w zdobywaniu umiejętności społecznych potrzebnych przy wyodrębnianiu się z rodziny pochodzenia, pomagać w usamodzielnianiu.

Każdy pacjent będzie miał zapewnioną opiekę lekarza, możliwość współpracy ze swoim opiekunem (asystentem) i ustalania indywidualnego programu terapeutycznego (nauka, praca, lub inne aktywności, specyficzne dla każdego zadania i forma psychoterapii). Oczekujemy, że podopieczni będą brać udział w zebraniach społeczności i w psychoterapii grupowej, w razie potrzeby będą mogli skorzystać z psychoterapii indywidualnej lub konsultacji rodzinnych i ewentualnie terapii rodziny.

Pacjent będzie mógł mieszkać w hostelu 6 miesięcy, w tym próbny pierwszy tydzień. Po 3 miesiącach przeprowadzana będzie ocena dotychczasowych postępów i weryfikacja pracy, mieszkaniec będzie mógł dokonać zmiany kontraktu i ewentualnie zmodyfikować cele dalszego pobytu i terapii w hostelu. Koncentrować się będziemy na wzmacnianiu aktywności podopiecznych, wsparciu w nauce lub pracy i na pomocy w poszukiwaniu adekwatnego do możliwości zajęcia.

W hostelu odbywać się będą zebrania społeczności ze wszystkimi pacjentami i aktualnie dyżurującym asystentem, terapia grupowa dla wszystkich pacjentów, terapia indywidualna i rodzinna prowadzone przez współpracujących terapeutów.

Zakładamy że część mieszkańców hostelu terapeutycznego pracować będzie w naszej restauracji, inni realizować będą własne plany.

Joanna Krzyżanowska-Zbucka